• Treść w skrócie
  • Geneza
  • Interpretacja
<
>
  • Lorem ipsum
  • Tragedia „Król Edyp” nawiązuje do mitów greckich i tebańskich, jest związana z rodem Labdakidów. Utwór powstał rok po tragedii, która miała miejsce w Atenach w 340 r. p. n. e. Wybuchła tam zaraza. Po zarazie szukano odpowiedzi dlaczego to nieszczęście spotkało Ateny. Jako odpowiedź podawano, że Ateńczycy zgrzeszyli pychą. Było nią niewypełnienie przepowiedni delfickiej.
  • Kultura grecka była na wskroś religijna. Wynikało to z przekonania, że bogowie działają w każdym aspekcie życia człowieka.
Motywy w „Królu Edypie”:
  • Człowiek prześladowany przez los.
  • Porzucone dziecko.
  • Odkrywanie swojej tożsamości.
  • Problemy władzy.
  • Wpływ przeszłości na naszą obecną tożsamość.
  • Problem wyboru kłamstwo-prawda.
  • Nieuchronność losu (fatum).
  • Problemy społeczności (w tym kontekście – Teb).
  • Kontrast między litością a brutalnością.
  • Zmienność losu (z perspektywy człowieka).
  • Wierzenia.
Ironia Edypa – za wszelką cenę chce złapać mordercę, co doprowadza do jego klęski, co doprowadza do dramatu rodziny.

Momenty gdy Edyp (pośrednio) zetknął się z prawdą:
  • Decyzja o schwytaniu mordercy.
  • Rozmowa z Tejrezjaszem.
  • Przybycie posłańca.
  • Rozmowa z pasterzem.
  • Rozmowa z Jokastą.
​
Edyp:
  • Z jednej strony jest zależny od przeznaczenia.
  • Z drugiej strony dokonuje wolnych wyborów. Jego stosunek do własnego losu jest wyraźnie pokazany przez Sofoklesa.

Edyp jest też postacią żywą, to znaczy autentyczną. Wskazuje na to to, że można się z nim utożsamiać oraz to, że przechodził całe spektrum emocji i przeżywał różne zagwozdki.

Wędrówka Edypa:
  1. Przestrzeń prawdy fatalnej
  2. Prawda pragnienia potwierdzenia własnej niewinności w jej prostym, niemalże prawym znaczeniu

Postacie dramatu Sofoklesa:
  • Stają przed tragicznym wyborem.
    • Dochowanie wierności wyznawanym przez siebie wartościom.
    • Ugięcie się przed lękiem, własną słabością, pragnieniem szczęścia.
    • Przykład: zachowanie Jokasty, jej ucieczka przed faktami.
  • Prowadzą samotną walkę.
  • Mają wewnętrzną konfrontację z realiami przeszłości.
  • Działają wbrew sobie i wbrew wszystkiemu.
  • Czują brak zrozumienia u dalekich i odległych bogów.
  • Mają brak nadziei.

Bohater Sofoklesa:
  • Nie jest ideałem, czy wzorem dobroci i czystości, jak niektórzy bohaterowie ery chrześcijańskiej.
  • Człowieczeństwo staje pośród zagadek życia, której tradycyjnym symbolem stał się Sfinks.

Kosmos Sofoklesa:
  • Wiemy, że cierpimy, ale nie wiemy co jest tego przyczyną, ani jak tego uniknąć
  • Nawet Edyp, choć dowiaduje się, jaka jest przyczyna jego cierpień, nie wie, dlaczego on został najnieszczęśliwszym człowiekiem na świecie
 
Przejmująca ironia Sofoklesa:
  • Rozwiązanie zagadki Sfinksa prowadzi Edypa do jeszcze większego bólu i zła - tak jakby tajemnica życia karała nas za pychę naszego umysłu, dążącego do poznania prawdy.
Bacząc na ostatni bytu ludzi kres i dolę śmiertelnika, tu żadnego zwać szczęśliwym nie należy, aż bez cierpień, bez klęski krańców życia nie przebieży.
Interpretacja fragmentu:
  • Żaden człowiek nie jest szczęśliwy przez całe życie.
  • Nie można ocenić, że ktoś jest szczęśliwy.
  • Los się zmienia, jest niepewny.